نشست علمی «بررسی حقوقی تجاوز به حاکمیت دولت‌ها از دیدگاه حقوق بین‌الملل معاصر» در نمایندگی جامعة المصطفی افغانستان

🔰برگزاری نشست علمی «بررسی حقوقی تجاوز به حاکمیت دولت‌ها از دیدگاه حقوق بین‌الملل معاصر» در نمایندگی جامعة المصطفی افغانستان
📚نشست علمی با عنوان «بررسی حقوقی تجاوز به حاکمیت دولت‌ها از دیدگاه حقوق بین‌الملل معاصر» روز سه شنبه تاریخ 1405/4/9با حضور استادان و کارمندان در نمایندگی جامعة المصطفی افغانستان برگزار شد.
در این نشست، آقای سیدمحمد سجادی دبیر علمی و آقایان عبدالعلی حسنی و محمدامین رضایی به عنوان کارشناسان برنامه حضور داشتند. هدف از برگزاری این نشست، تبیین جایگاه حاکمیت دولت‌ها در نظام حقوق بین‌الملل، بررسی مصادیق تجاوز به حاکمیت و تحلیل سازوکارهای حقوقی مقابله با آن بود.
آقای سیدمحمد سجادی، دبیر علمی نشست، با اشاره به جایگاه بنیادین اصل حاکمیت در حقوق بین‌الملل معاصر، اظهار داشت که هر دولت بر اساس این اصل، حق اعمال اقتدار در قلمرو سرزمینی، اداره امور داخلی و تعیین سیاست‌های خود را بدون مداخله خارجی داراست. وی احترام به استقلال سیاسی و تمامیت ارضی کشورها را از اصول اساسی منشور ملل متحد دانست و تأکید کرد که با وجود اهمیت این اصل، تحولات سیاسی و امنیتی جهان، چالش‌های متعددی همچون استفاده از زور، مداخلات نظامی و نقض تمامیت ارضی کشورها را در برابر آن ایجاد کرده است.
در ادامه عبدالعلی حسنی در سخنان خود با تبیین مفهوم حاکمیت در حقوق بین‌الملل، آن را یکی از ارکان اساسی تشکیل‌دهنده دولت دانست و ریشه شکل‌گیری مفهوم دولت ـ ملت در نظام بین‌المللی جدید را به معاهده صلح وستفالی مرتبط دانست. وی تصریح کرد که همه دولت‌ها، بدون توجه به وسعت، جمعیت یا قدرت سیاسی، از برابری حقوقی برخوردار بوده و اصولی همچون تعیین سرنوشت ملت‌ها، استقلال سیاسی، تمامیت ارضی و عدم مداخله در امور داخلی، از مهم‌ترین جلوه‌های حاکمیت ملی به شمار می‌روند.
وی همچنین با استناد به ماده ۲ منشور ملل متحد، بر اصولی مانند حل مسالمت‌آمیز اختلافات، منع توسل به زور، برابری حاکمیت دولت‌ها و عدم مداخله در امور داخلی کشورها تأکید کرد. استاد حسنی با اشاره به اصل دفاع مشروع اظهار داشت که دولت مورد تجاوز، در چارچوب ضوابط حقوق بین‌الملل، حق دفاع از خود را دارد و تجاوز به حاکمیت کشورها نقض آشکار قواعد بنیادین حقوق بین‌الملل محسوب می‌شود.
در بخش دوم نشست، آقای محمدامین رضایی با بیان ویژگی‌های قواعد حقوقی، تجاوز را استفاده غیرمشروع از زور علیه حاکمیت، تمامیت ارضی و استقلال سیاسی کشورها دانست و با استناد به منشور ملل متحد، مهم‌ترین مصادیق آن را تهاجم و اشغال نظامی، حملات مسلحانه، محاصره، استفاده از گروه‌های نیابتی و حملات سایبری علیه زیرساخت‌های حیاتی کشورها برشمرد.
آقای رضایی در ادامه، پیامدهای حقوقی تجاوز را شامل مسئولیت بین‌المللی دولت متجاوز، بطلان توافق‌های ناشی از زور، مسئولیت کیفری عاملان تجاوز و الزام به جبران خسارت عنوان کرد. وی همچنین سازوکارهای مقابله با تجاوز را شامل منع توسل به زور، حل مسالمت‌آمیز اختلافات، حق دفاع مشروع، اقدامات شورای امنیت و تدابیر قانونی دولت مورد تجاوز دانست و تأکید کرد که دولت متجاوز موظف به اعاده وضعیت پیشین، جبران خسارات و پاسخ‌گویی در برابر مراجع صالح بین‌المللی است. این نشست با تأکید بر ضرورت پاسداری از اصل حاکمیت دولت‌ها و تقویت اجرای قواعد حقوق بین‌الملل در برابر تجاوزات خارجی به کار خود پایان داد.